Bước 1 — Xác định nguồn dữ liệu trước
Trước khi viết một chữ nào, chúng tôi xác định số liệu sẽ lấy từ đâu. Làm ngược lại — viết trước rồi đi tìm nguồn — dẫn tới việc chọn nguồn nào khớp với điều mình đã muốn nói, thay vì viết theo điều dữ liệu thực sự cho thấy.
Thứ tự ưu tiên:
- Bảng thành phần thực phẩm Việt Nam — Viện Dinh dưỡng Quốc gia
- Cơ sở dữ liệu USDA FoodData Central (cho nguyên liệu không có ở nguồn 1)
- Bảng chỉ số MET — Compendium of Physical Activities
- Công thức đã công bố trong tài liệu khoa học, ghi rõ tên tác giả
Xem chi tiết nguồn được dùng và không dùng →
Bước 2 — Soạn nội dung với sự hỗ trợ của AI
Chúng tôi dùng công cụ AI để soạn bản nháp, và nói thẳng điều đó thay vì giấu như nhiều trang khác. AI viết nhanh và diễn đạt tốt, nhưng có một vấn đề nghiêm trọng: nó có thể bịa ra số liệu nghe rất thuyết phục, kèm cả tên nguồn không tồn tại.
AI được dùng để diễn đạt, không bao giờ để cung cấp số liệu. Bản nháp không bao giờ được đăng thẳng. Mọi con số trong đó đều phải đối chiếu lại ở bước 3 — số nào không tìm được trong nguồn gốc thì gỡ bỏ, không giữ lại vì "nghe hợp lý".
Chúng tôi cũng không viết lại nội dung từ video mạng xã hội của người khác, và không dịch lại bài của trang khác.
Bước 3 — Người kiểm lại từng con số
Đây là bước quan trọng nhất và cũng là bước tốn thời gian nhất. Người kiểm tra bốn thứ:
- Số liệu có khớp nguồn không — mở từng nguồn ra đối chiếu, không tin vào bản nháp
- Có câu nào mang tính chẩn đoán không — mọi câu ám chỉ "bạn có thể mắc bệnh X" đều bị loại
- Có khuyên dùng thuốc hay thực phẩm chức năng không — kể cả gián tiếp
- Có hứa hẹn kết quả không — "giảm 5 kg trong 2 tuần" là loại câu không được lên trang
Với công cụ tính, bước này có thêm phần kiểm tra kỹ thuật — xem mục quy trình riêng cho công cụ bên dưới.
Bước 4 — Sửa khi có phản hồi
Nhiều trang cam kết "rà soát định kỳ 12 tháng một lần". Chúng tôi không hứa điều đó, vì hiện chưa đủ nguồn lực để rà soát toàn bộ trang theo lịch. Hứa rồi không làm được thì tệ hơn là không hứa.
Thay vào đó, cam kết của chúng tôi là về cách xử lý khi có sai sót:
- Kiểm chứng lại với nguồn gốc ngay khi nhận được báo lỗi
- Nếu sai, sửa ngay và ghi nhận ngày cập nhật
- Với sai sót ảnh hưởng tới cách hiểu của người đọc, ghi chú rõ nội dung đã được sửa
Phản hồi về số liệu sai được xử lý trước mọi việc khác. Báo lỗi tại đây →
Quy trình riêng cho công cụ tính
Công cụ có rủi ro khác bài viết: một lỗi trong công thức ảnh hưởng tới mọi người dùng công cụ đó, không chỉ người đọc một bài. Vì vậy công cụ đi qua thêm ba bước kỹ thuật:
- Đối chiếu công thức với tài liệu gốc. Hằng số phải khớp đúng bản công bố — không làm tròn, không "chỉnh cho đẹp". Xem toàn bộ công thức đang dùng →
- Kiểm tra giá trị ở ranh giới. Thử các mốc phân loại (ví dụ BMI đúng 23,0) để xác nhận công cụ xếp đúng nhóm, không lệch một bậc.
- Kiểm tra ngôn ngữ hiển thị kết quả. Nhãn phân loại mô tả vị trí so với khoảng tham chiếu, không được mang nghĩa chẩn đoán.
Chúng tôi không làm gì
suckhoe.info.vn là trang cá nhân, không phải cơ sở y tế và không có hội đồng chuyên môn y khoa. Điều đó quyết định phạm vi nội dung:
- Không viết về bệnh tật, triệu chứng, thuốc men hay chế độ ăn điều trị
- Không đưa chế độ ăn cho người có bệnh nền — việc đó thuộc về bác sĩ điều trị
- Không nhận bài tài trợ trá hình dưới dạng nội dung kiến thức
Không phải vì ngại viết, mà vì những nội dung đó cần chuyên môn mà chúng tôi không có. Nội dung ở đây giới hạn trong ăn uống và vận động của người khỏe mạnh.
Trạng thái hiện tại của trang
Bảng thành phần dinh dưỡng món Việt hiện mang nhãn [Chờ đối chiếu nguồn] vì chưa hoàn tất bước 1 — số liệu đang dùng là giá trị tổng hợp tham khảo, chưa đối chiếu xong với Bảng thành phần thực phẩm Việt Nam. Chúng tôi hiển thị nhãn công khai thay vì giấu, để bạn luôn biết phần nào đã xong và phần nào chưa.